Vit hoyra nógv um stórar politiskar ætlanir, nýggjar íløgur, stórar verkætlanir og framtíðarvisjónir. Men mitt í øllum hesum er ein spurningur, sum eg haldi, at vit eiga at seta nógv oftari: Hvør hugsar veruliga um vanliga føroyingin – og hvat við teimum, sum hava allarmest brúk fyri hjálp?

Tann vanligi føroyingurin, sum fer upp tíðliga um morgunin, fer til arbeiðis, ger sína skyldu og roynir at fáa familjulívið og fíggjarstøðuna at hanga saman. Fólk arbeiða, menna samfelagið og gjalda sín skatt. Kortini sita nógv eftir við kensluni av, at tað gerst alsamt truplari at fáa endarnar at røkka saman. Húsalánini skulu gjaldast. Bilurin skal koyra. Olja, streymur, tryggingar, matur og aðrar neyðugar útreiðslur skulu rindast. Og tá alt er goldið, hvat er so eftir til familjuna, børnini og eitt sindur av lívi?

Men vit mugu eisini tora at tosa um tey, sum ikki megna at arbeiða, tey, sum stríðast við sosialar avbjóðingar, og tey, sum standa uttan fyri samfelagið og bíða eftir hjálp. Hvussu kann tað vera, at fólk skulu brúka so nógva orku upp á at fáa ta hjálp, tey hava rætt til? Hvussu nógv skulu noyðast at biðja um hjálp aftur og aftur, áðrenn nakar veruliga lurtar?

Hvussu tryggja vit, at tey, sum hava minst at geva av, ikki verða gloymd? At tey, sum stríðast í tøgn, fáa hjálp, verða sædd og hoyrd – og ikki noyðast at berjast einsamøll fyri einum virðiligum lívi?

Vit tosa ofta um, hvussu ríkt okkara samfelag er, men vit eiga eisini at spyrja, hvussu vanligt fólk merkja hetta ríkidømið í sínum egna gerandisdegi. Hvat hjálpir tað eini ungari familju, at samfelagið hevur stórar ætlanir, um tey ikki hava ráð at seta búgv? Hvat hjálpir tað einum arbeiðandi fólki at hava eina góða løn, um ein stórur partur hvørvur í skatti og vaksandi útreiðslum? Og hvat hendir við teimum, sum hava arbeitt eitt heilt lív, men kortini noyðast at venda hvørjari krónu?

Eg sakni eitt meira ítøkiligt kjak um hetta. Vit eiga at tosa um, hvussu vit kunnu gera tað lættari hjá ungum familjum at fáa sítt fyrsta heim. Vit eiga at tosa um skatt og avgjøld, um kostnaðin av at arbeiða og ferðast til arbeiðis, og um hvussu vit tryggja, at fólk hava nakað eftir, tá mánaðurin er liðugur.

Vit eiga eisini at spyrja, um almennu pengarnir verða brúktir á ein hátt, sum veruliga kemur fólkinum til góðar. Stórar verkætlanir kunnu hava týdning, men tær mugu ongantíð gerast týdningarmiklari enn grundleggjandi tørvurin hjá fólkinum.

Politikkur eigur ikki bara at snúgva seg um tøl, strategiir og stór orð. Hann eigur at snúgva seg um menniskju. Tað er lætt at tosa um búskaparvøkstur, men tann veruligi spurningurin er, um tann vanliga familjan merkir nakran mun. Tað er lætt at lova betri vælferð, men vit mugu eisini síggja, at fólk fáa hjálp, tá tey hava brúk fyri henni.

Eg haldi, at vit eiga at seta politikarunum nøkur greið spurningar: Hvat gera tit fyri, at vanlig arbeiðandi fólk fáa meira eftir av lønini? Hvussu ætla tit at gera tað lættari hjá ungum at seta búgv í Føroyum? Hvussu tryggja vit, at familjur ikki verða kroystar av vaksandi livikostnaði? Hvussu tryggja vit, at okkara skattapengar verða brúktir skynsamt og rættvíst? Hvussu tryggja vit, at tey, sum hava brúk fyri hjálp, fáa hana í rættari tíð? Og hvussu tryggja vit, at tey veikastu í samfelagnum verða sædd, hoyrd og tikin í álvara?

Hetta eru ikki óhóskandi krøv. Hetta eru grundleggjandi spurningar frá fólki, sum eru við til at halda samfelagið koyrandi.

Eg skrivi ikki hetta fyri at verja ein ávísan politiskan flokk ella atfinna ein annan. Eg skrivi, tí eg haldi, at vit hava brúk fyri einum politiskum kjaki, har vanliga fólkið aftur kemur í miðdepilin. Vit mugu ikki gloyma, at samfelagið er ikki bara politikarar, almennir stovnar og stórar verkætlanir. Samfelagið eru vit øll – arbeiðsfólkið, familjurnar, tey eldru, tey ungu og tey, sum stríðast fyri at fáa gerandisdagin at hanga saman.

Eitt gott samfelag verður ikki bara mált eftir, hvussu nógv tað byggir, hvussu nógv tað vinnur, ella hvussu stórar ætlanirnar eru. Tað verður eisini mált eftir, hvussu væl tað tekur sær av teimum, sum hava minst at standa ímóti við.

Tí er mín spurningur til okkara politikarar einfaldur: Nær fara vit at seta menniskjuni fremst – ikki bara í røðunum undan einum vali, men í teimum avgerðum, sum verða tiknar hvønn einasta dag?

Jóhan Pauli Heimdal